Türk otomotiv yan sanayinin rekabet avantajı eriyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Avrupa’da Çin yatırımı bulunan otomotiv yan sanayi şirketlerinin sayısı 130’u aştı. AKALIN FINANCE’in raporuna göre Çinli tedarikçilerin Avrupa’da üretime geçmesi, Türk yan sanayinin yıllardır sahip olduğu Avrupa’ya yakınlık ve hızlı teslimat avantajını aşındırıyor. Rapor bu dönemin Türk şirketleri için daha sert bir rekabet kadar ortaklık ve satın alma fırsatları da getirdiğine dikkat çekiyor.

AKALIN FINANCE tarafından hazırlanan “Otomotiv Yan Sanayinde Rekabet Yeniden Kuruluyor” raporuna göre Çinli otomotiv tedarikçileri Avrupa’da fabrika kuruyor, şirket satın alıyor ve ortak girişimlere giriyor. Fransa’dan Almanya’ya, Hollanda’dan Macaristan’a uzanan yatırımlar, rekabetin artık Çin’den Avrupa’ya ihracat yapan şirketlerle sınırlı olmadığını gösteriyor.

Bu değişim Türkiye’yi doğrudan ilgilendiriyor. Türkiye otomotiv sektörü 2025’te 41,5 milyar dolarlık ihracata ulaştı. İhracatın yaklaşık %85’i Avrupa’ya yapıldı. Türkiye’nin Avrupa otomotiv sanayisiyle kurduğu güçlü üretim bağı ve geniş tedarikçi ağı, bir yandan ülkeyi yeni yatırımlar için cazip hale getirse de Türk tedarikçileri Avrupa’da üretim yapan Çinli şirketlerle daha sık karşı karşıya getiriyor.

“ÇİNLİ RAKİP ARTIK AYNI MÜŞTERİNİN KAPISINDA”

AKALIN FINANCE Kurucu Ortağı Alper Akalın, değişimin Türk şirketleri açısından yalnızca fiyat rekabeti olarak okunmaması gerektiğini söylüyor:

“Çinli tedarikçi artık uzaktaki bir rakip değil. Avrupa’da üretim kurduğunda Türk şirketiyle aynı müşterinin kapısına geliyor. Mesafe ve teslimat farkı azalıyor. Bundan sonra mühendislik kabiliyeti, proses bilgisi, müşteri ilişkileri ve yatırım gücü daha belirleyici olacak.”

Rapora göre Çinli tedarikçilerin Avrupa’da üretime geçmesi, Avrupalı araç üreticilerinin tedarikçi seçeneklerini artırırken Türk şirketlerinin mesafe ve teslimat avantajını daraltıyor.

TÜRKİYE İÇİN TEHDİT KADAR FIRSAT DA VAR

Türkiye’nin üretim altyapısı ve Avrupa’ya erişimi, Çinli şirketlerin yeni yatırım ve ortaklık arayışları açısından da önem taşıyor. Türk şirketleri bu süreçte yeni müşterilere ulaşabilir, stratejik ortaklık kurabilir veya yatırım alabilir. Bilançosu güçlü şirketler için Avrupa’da satın alma yoluyla büyüme de bir seçenek.

“Avrupa otomotiv sanayisine bu kadar entegre olmak Türkiye için önemli bir güç. Çinli şirketlerin müşteriye yakın üretim arayışı Türkiye’ye yatırım getirebilir. Fakat aynı hareket Avrupa’da gerçekleştiğinde Türk tedarikçi için rekabet sertleşiyor. Dolayısıyla aynı gelişme bir şirket için yeni müşteri veya ortaklık fırsatı yaratırken başka bir şirket için fiyat ve kapasite baskısı anlamına gelebilir.”

“MADE İN EUROPE” TÜRKİYE İÇİN YENİ BİR AVANTAJ YARATABİLİR

Rapora göre Avrupa Komisyonu’nun Made in Europe taslağı, Çin’in otomotiv tedarik zincirindeki yerelleşmeyi hızlandırabilecek etkenlerden biri. Taslak, belirli teşvik ve kamu alımlarına konu elektrikli araçlarda batarya hariç parça değerinin yüzde 70’inin Birlik menşeli olmasını öngörüyor. Mevcut teklif, AB ile gümrük birliği veya serbest ticaret ilişkisi bulunan ülkelerden gelen girdilerin Birlik menşeli kabul edilebilmesine imkan tanıyor. Bu, Türkiye açısından bir fırsat yaratabilir. Ancak düzenleme henüz taslak aşamasında. Nihai kapsamın değişmesi veya Türkiye’nin belirli ürün gruplarında kapsam dışında bırakılması ihtimali de bulunuyor.

“Yakınlık ve maliyet gibi eski avantajları korumanın bedeli artıyor. Ancak Made in Europe Türkiye için yeni bir koz yaratabilir. Ancak bunun gerçekten avantaja dönüşmesi, Türkiye’nin nihai düzenleme kapsamında kalmasına bağlı.”

EN FAZLA BASKI STANDART ÜRÜNLERDE

Rapora göre bütün otomotiv yan sanayi şirketleri bu değişimden aynı ölçüde etkilenmeyecek. Standart, kolay ikame edilen ve fiyatın belirleyici olduğu parçalarda baskının daha yüksek olması bekleniyor.  Mühendislik yoğun ürünlerde, müşteriye daha fazla entegre çalışan şirketlerde ve tescilli teknolojiye sahip üreticilerde ise rekabet baskısı daha sınırlı kalıyor.

“Otomotiv yan sanayinde asıl fark şirket bazında ortaya çıkacak. Kolay ikame edilen bir parça üreten şirketle müşterinin ürün geliştirme sürecine giren bir tedarikçinin karşılaşacağı rekabet aynı olmayacak.”

TÜRK ŞİRKETLERİNİN ÖNÜNDE ÜÇ YOL VAR: SAVUN, ORTAKLIK KUR, SATIN AL

AKALIN FINANCE raporu şirketlerin önündeki seçenekleri üç ana başlıkta topluyor. Mevcut konumunu korumak isteyen şirketler otomasyon, verimlilik ve Ar-Ge yatırımlarını hızlandırabilir. Teknolojiye, müşteriye veya sermayeye daha hızlı ulaşmak isteyen şirketler stratejik ortaklık veya ortak girişim yoluna gidebilir. Bilançosu güçlü şirketler ise Avrupa’da müşteri, üretim kapasitesi veya teknoloji kazanabilecekleri satın alma fırsatlarını değerlendirebilir.

“Türk şirketinin bu dönemde yalnızca kendisini nasıl savunacağını düşünmesi yeterli değil. Avrupa’daki yeniden yapılanma aynı zamanda müşteri kazanmak, ortaklık kurmak ve uygun varlıkları satın almak için de fırsat yaratabilir.”

BEKLEMENİN MALİYETİ ARTABİLİR

Raporda öne çıkan bir diğer konu finansman ve zamanlama. Halka arz, özel sermaye, stratejik ortaklık, ortak girişim ve özel borç farklı ihtiyaçlara cevap veren seçenekler olarak ele alınıyor.

“Sermayeye ihtiyaç acilleştiğinde şartlar çoğu zaman elverişli olmuyor. Finansman pahalanabiliyor, değerleme baskı altında kalabiliyor ve seçenekler azalabiliyor. Bu nedenle şirketlerin yatırım, ortaklık ve satın alma planlarını işler iyi giderken masaya yatırması önemli.”